OM: 17,5 cel voor man uit Arkel met Syrisch verleden

Arkel – De verdachte ontkent zelf alle betrokkenheid. Maar volgens het Openbaar Ministerie is er voldoende bewijs dat een 41‑jarige man uit Arkel tussen 2014 en 2018 een prominente rol speelde in het schrikbewind van Islamitische Staat in Syrië, een organisatie die wereldwijd verantwoordelijk is voor ernstige mensenrechtenschendingen. Het OM vindt daarom dat hij 17,5 jaar cel moet krijgen.

Ayham A. kwam in 2019 naar Nederland en vestigde zich een jaar later in Arkel, ten noorden van Gorinchem. Hij woonde daar met zijn vrouw en twee kinderen. Dorpsbewoners omschrijven hem als een rustige, vriendelijke man die een teruggetrokken leven leidde.
In januari 2023 werd hij door een arrestatieteam uit zijn bed gehaald. De man die in het dorp altijd vriendelijk groette, zou volgens het OM in Syrië chef van de veiligheidsdienst van IS zijn geweest. In die functie bepaalde hij of tegenstanders van het regime moesten worden opgepakt.

De straffen binnen IS waren extreem wreed. Voor het roken van een sigaret kon iemand veertig zweepslagen krijgen. Op diefstal stond het afhakken van een hand. Ongelovigen kregen de doodstraf: soms door een kogel, maar ook door kruisiging of onthoofding. Executies vonden vaak in het openbaar plaats, zelfs op verkeerspleinen. Een rotonde ten zuiden van Damascus stond bekend als ‘de rotonde van de hoofden’. Getuigen verklaren dat strijders na executies met afgehakte hoofden voetbalden. Ook A. zou daaraan hebben meegedaan.

Leidinggevende rol
Hoewel A. niet persoonlijk wordt gekoppeld aan specifieke martelingen of moorden, verwijt het OM hem dat hij een leidinggevende rol had binnen de organisatie die deze gruweldaden uitvoerde. De verdachte ontkent en zegt dat sprake is van persoonsverwisseling. Hij zou worden verward met anderen. Het OM gelooft dat niet. Volgens officieren van justitie verkeerde hij regelmatig in het gezelschap van IS‑leiders, werd hij bezongen in een lofzang op IS‑kopstukken en gaf hij bevelen in detentiecentra waar martelingen plaatsvonden.
Op een foto in het dossier zit A. onder een IS‑vlag, pal naast een hoge functionaris van de terreurbeweging. Voor het OM is dat een aanwijzing dat hij een voorname positie had. A. wuift dat weg: hij dronk naar eigen zeggen met iedereen thee, ook met IS‑functionarissen, maar dat zou niets hebben betekend.

Straatje schoonvegen
Er liggen veel belastende verklaringen tegen hem, onder meer van een documentairemaker en een persoon die tegen IS heeft gestreden. Sommige getuigen wilden uit veiligheidsoverwegingen alleen anoniem spreken en konden niet worden ondervraagd door de verdediging. A. zegt dat onder de getuigen mensen zijn die zelf bloed aan hun handen hebben en hun straatje willen schoonvegen. De officier van justitie reageerde daarop: “Iedereen liegt, behalve hij. Maar de realiteit is anders.”
Het OM rekent het A. ook aan dat hij pas eind 2025, na bijna drie jaar voorarrest, is gaan praten. Volgens het OM wachtte hij tot het dossier compleet was en paste hij zijn verklaring daarop aan. In de strafeis is wel rekening gehouden met het lange voorarrest: omdat hij niet binnen twee jaar is berecht, krijgt hij een strafkorting van een half jaar.

Donderdag 17 september 2026 komen de advocaten van A. aan het woord. Zij vinden het bewijs tegen hun cliënt veel te mager voor een veroordeling. Voor het proces zijn vier dagen uitgetrokken. Dat staat in schril contrast met de praktijk in IS‑gebied tussen 2014 en 2018, waar verdachten geen advocaat hadden en doodvonnissen soms binnen enkele minuten werden uitgesproken.

_{Foto: © Rijnmond, de deur van de woning van A. werd ingetrapt door een arrestatieteam}