Bouwkundige:”Brug is terecht afgesloten”
Regio – De Merwedebrug bij Gorinchem is niet voor niets gesloten voor vrachtverkeer. Volgens hoogleraar Bouwkunde en Civiele Technieken Rob Nijsse (TU Delft) bestaat er een reëel risico wanneer zware vrachtwagens de verouderde brug blijven gebruiken.
Sinds zaterdag 18 juli 2026 mogen vrachtwagens niet meer over de Merwedebrug in de A27 bij Gorinchem rijden. Rijkswaterstaat nam deze maatregel nadat onderzoek uitwees dat delen van de stalen constructie minder sterk zijn dan gedacht. Tien jaar geleden werd de brug om dezelfde reden al tijdelijk afgesloten voor zwaar verkeer.
Bruggen raken op leeftijd
Volgens Nijsse staat de Merwedebrug niet op zichzelf. “Eigenlijk alle bruggen die in de jaren vijftig, zestig en zeventig zijn gebouwd, naderen nu het einde van hun levensduur,” zegt hij tegen Omroep Brabant. Slijtage en roest spelen daarbij een rol, maar volgens hem is het zware vrachtverkeer een nog groter probleem. “Opeens ligt er veertig ton op, en tien seconden later is het weer weg. Die brug beweegt voortdurend op en neer.”
Scheurtjes groeien door
Door die constante belasting ontstaat steeds opnieuw spanning in het staal. “We weten al heel lang dat staal daar slecht tegen kan. Na tientallen jaren kunnen kleine scheurtjes ontstaan die langzaam groter worden. Als dat vijftig of zestig jaar doorgaat, kan zo’n scheur uitgroeien tot een grote breuk. Dan kan een brug zomaar instorten.”
Volgens Nijsse is dat precies het risico bij de Merwedebrug. Op de vraag of er sprake is van direct gevaar, is hij duidelijk: “Ja. Dat is een heel reëel gevaar.”
Scheurtjes worden opgespoord met röntgenstraling en ultrasoon onderzoek. Ook tien jaar geleden werden al scheuren ontdekt. “Toen is de brug gesloten en zijn de beschadigde plekken gerepareerd. Maar nu, tien jaar later, blijkt dat op andere plekken nieuwe scheuren zijn doorgegroeid.”
Waarom niet helemaal dicht?
De veiligste oplossing zou volgens Nijsse zijn om de brug volledig af te sluiten. “Dan weet je honderd procent zeker dat er niets kan gebeuren.” Tegelijkertijd begrijpt hij dat zo’n maatregel grote economische gevolgen zou hebben. Daarom is gekozen voor een verbod op vrachtverkeer.
Over chauffeurs die het verbod negeren, is hij kritisch: “Dat zijn eigenlijk halve criminelen.” Iedere vrachtwagen die wegblijft, vermindert volgens hem de belasting op de brug.
Te laat ingegrepen
Nijsse vindt dat er al jaren eerder ingrijpende maatregelen hadden moeten worden genomen. Hij ziet bovendien dat in Nederland vaak wordt gekozen voor tijdelijke oplossingen. “We moeten niet bouwen voor vijftig of zestig jaar, maar voor duizend jaar.”
Hij verwijst naar Romeinse bruggen en aquaducten die na bijna tweeduizend jaar nog steeds overeind staan. Dat kost meer geld, maar voorkomt volgens hem dat dezelfde problemen steeds terugkeren.
Wat er uiteindelijk met de Merwedebrug gebeurt, durft hij niet te voorspellen. “We werken met waarschijnlijkheden. Het kan zijn dat de brug morgen instort, zelfs zonder vrachtverkeer. Maar het kan ook pas over tien jaar gebeuren.”
Juist dat maakt de situatie volgens hem zo ingewikkeld: “Daar kunnen we als ingenieurs helaas geen sluitend antwoord op geven.”
Rijkswaterstaat plaatst dit weekend (25 en 26 juli) camera’s voor de handhaving van het vrachtwagenverbod op de Merwedebrug (A27). Eerst zou dit pas over twee weken gebeuren. De camera’s worden pas na het weekend in gebruik genomen. Vanaf dan kunnen vrachtwagenchauffeurs die toch over de brug rijden, een boete van € 500 verwachten.
Foto: © Rijkswaterstaat